AYT Nedir? 2026 SAY/EA/SÖZ Bloklar ve Soru Dağılımı
Alan Yeterlilik Testleri: 4 yıllık lisans yolundaki ikinci kapı. 160 soru, 180 dakika, dört blok. Sayısal-eşit ağırlık-sözel hedeflerine göre seçici çözüm stratejisi tek sayfada.
Güncellenme: Nisan 2026 · ÖSYM 2026 takvimi
4 Blok
TDE+Sos1·Sos2·Mat·Fen
Yanlış Cezası
Var — 4 yanlış 1 doğruyu siler
Müfredat
11. ve 12. sınıf konuları ağırlıklı
Geçerlilik
1 yıl (sadece o YKS dönemi)
Lisans Şartı
Yerleştirme puanı 180+ olmalı
2026 Sınav Tarihi
21 Haziran 2026 Pazar · 10:15
AYT Nedir?
AYT (Alan Yeterlilik Testleri), 4 yıllık lisans programlarına yerleşmek isteyen YKS adaylarının zorunlu olarak girdiği ikinci sınav oturumudur. TYT ile aynı haftasonu, bir gün sonra ÖSYM tarafından yapılır. Sınav tek bir kitapçıkta dört ayrı test bloğu içerir; aday hedef puan türüne göre seçici olarak hangi bloku cevaplayacağına karar verir.
AYT’nin ayırt edici özelliği, “her soruyu çözmek zorunda olmama” mantığıdır. TYT’de tüm 120 soru herkesin işidir; AYT’de ise sayısal hedefli aday Mat + Fen, eşit ağırlık (EA) hedefli Mat + TDE-Sosyal-1, sözel hedefli ise TDE-Sosyal-1 + Sosyal-2 bloklarına yoğunlaşır. Diğer bloklar boş bırakılır; bu zaman avantajı doğru blokta daha derinleşmeye olanak verir.
AYT konuları lise 11. ve 12. sınıf müfredatına dayanır; bu yüzden TYT’ye göre soru güçlüğü daha yüksek, soru sayısı daha fazladır. AYT’de Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih, Coğrafya derslerinin “1” ve “2” alt düzeyleri ayrımı kritiktir: blok bağlantılı olarak Sosyal-1 ve Sosyal-2 ayrı toplam 80 sorudur.
AYT’nin Dört Bloku (Tam Tablo)
| Blok |
Toplam |
İçerdiği Testler |
Soru Detayı |
| TDE + Sos-1 |
40 |
Türk Dili-Edebiyatı + Tarih-1 + Coğrafya-1 |
TDE 24 + Tarih-1 10 + Coğrafya-1 6 |
| Sosyal-2 |
40 |
Tarih-2 + Coğrafya-2 + Felsefe Grubu + Din |
Tarih-2 11 + Coğ-2 11 + Felsefe Grubu 12 + Din Kültürü 6 |
| Matematik |
40 |
Matematik + Geometri (analitik dahil) |
Cebir + Fonksiyon + Türev/İntegral + Trig + Limit + Geometri |
| Fen Bilimleri |
40 |
Fizik + Kimya + Biyoloji |
Fizik 14 + Kimya 13 + Biyoloji 13 |
| Toplam |
160 soru |
180 dakika net süre |
📌 Hangi blok cevaplanmalı? Hedef puan türüne göre adayın çözmesi gereken bloklar farklı: SAY → Mat + Fen; EA → Mat + TDE-Sos1; SÖZ → TDE-Sos1 + Sos2. Boş bırakmaktan korkma; cevaplanmayan blok puanı düşürmez (aksine yanlış yapsan düşürürdü).
AYT Puan Türleri Detaylı
SAY
Sayısal
Cevaplanan: Mat + Fen
Hedef: Tıp, mühendislik, fen bilimleri
EA
Eşit Ağırlık
Cevaplanan: Mat + TDE-Sos1
Hedef: Hukuk, psikoloji, işletme, iktisat
SÖZ
Sözel
Cevaplanan: TDE-Sos1 + Sos2
Hedef: Tarih, sosyoloji, ilahiyat, sınıf öğretmenliği
DİL
YDT’den
AYT yerine değil ek: TYT + YDT
Hedef: Mütercim-tercümanlık, dil edebiyatları
Detaylı SAY/EA/SÖZ formülleri ve yerleştirme puanı hesabı için AYT puan hesaplama aracımıza, üst sınav genel formülü için YKS puan hesaplama sayfamıza bak.
AYT’nin TYT ile Yerleştirme İlişkisi
YKS yerleştirme puanı tek başına AYT’den oluşmaz; TYT’nin %40 ağırlığı her zaman vardır. Formül:
Yerleştirme = (TYT_ham × 0,40) + (AYT_ham × 0,60) + (OBP × 0,12)
AYT_ham = 100 + (Net_TDE × kat) + (Net_Mat × kat) + (Net_Sos × kat) + (Net_Fen × kat)
Puan Aralığı: 100 – 500
Yani yüksek bir AYT puanı tek başına yerleştirme garantisi vermez; aynı zamanda TYT puanının da güçlü olması gerekir. TYT’de zayıflık, AYT’deki başarıyı eritir. Bu yüzden lisans hedefli adayların TYT-AYT dengesini koruması kritiktir.
2026 AYT Sınav Takvimi
Başvuru Dönemi (YKS Genel)6 Şubat – 2 Mart 2026
AYT Sınav Tarihi21 Haziran 2026 Pazar · 10:15 – 13:15
YKS Sonuç Açıklanması22 Temmuz 2026 (tahmini)
Tercih DönemiTemmuz sonu – Ağustos başı
Anlık geri sayım için AYT sayaç sayfamıza bakabilirsin.
Hangi Bölüm Hangi AYT Stratejisini Gerektirir?
| Bölüm Tipi |
Puan Türü |
AYT’de Cevaplanır |
Net Hedefi (≈) |
| Tıp Fakültesi |
SAY |
Mat + Fen (80 soru) |
70+ AYT net |
| Mühendislik (üst düzey) |
SAY |
Mat + Fen |
50+ AYT net |
| Diş Hekimliği / Eczacılık |
SAY |
Mat + Fen |
55+ AYT net |
| Hukuk Fakültesi |
EA |
Mat + TDE-Sos1 (80 soru) |
55+ AYT net |
| Psikoloji |
EA |
Mat + TDE-Sos1 |
50+ AYT net |
| İşletme / İktisat |
EA |
Mat + TDE-Sos1 |
40+ AYT net |
| Tarih / Coğrafya / Sosyoloji |
SÖZ |
TDE-Sos1 + Sos2 (80 soru) |
45+ AYT net |
| Sınıf Öğretmenliği |
SÖZ |
TDE-Sos1 + Sos2 |
50+ AYT net |
AYT Hazırlık Stratejisi
🎯 11. Sınıf — Hedef Belirleme Yılı
11. sınıfın eylül ayında hedef puan türü kesinleştirilir; AYT konuları okul müfredatından geldikçe işlenir. Yıl sonunda hedef bloklarda en az %50 net hedeflenir. SAY hedeflisi Mat + Fen, EA hedeflisi Mat + TDE’ye yoğunlaşır.
📚 12. Sınıf — Konu + Tekrar
12. sınıfın ilk yarısı kalan AYT konuları (genelde matematik analiz, fen ileri konuları). İkinci yarı tekrar ve bütünleme. Şubat’tan itibaren haftada en az 2 deneme AYT.
🔍 Soru Analizi
Her deneme sonunda yanlış yapılan soruların konu dağılımı çıkarılır. Aynı kavramda 3+ kere yanlış yapan adayın o konuyu yeniden çalışması gerekir. Boş bırakılan sorular ayrıca incelenir.
⏱️ Süre Yönetimi
AYT’de 80 soru için ortalama 90 dakika düşer; bu yüzden Mat’ta 2 dakika/soru sınırı kritiktir. Deneme sırasında her bloka süre dağılımı ezberlenmelidir, yoksa Fen’e zaman kalmaz.
📐 Geometri’yi İhmal Etme
AYT Mat’ında ortalama 10-12 soru geometriden gelir; sadece cebir çalışan adayın hedefi yarıya düşer. Üçgen, dörtgen, çember, analitik geometri sıkı çalışılmalı.
🔄 Mezun (Ek Yıl) Stratejisi
İlk yıl yetersiz kalan adaylar için AYT’de 10-15 net artırmak hedef olmalı; OBP katkısı yarıya inse de güçlü AYT bunu telafi edebilir. Online platform + soru bankası + dershane karması yaygın.
Sık Sorulan Sorular
AYT’nin TYT’den farkı nedir?
TYT 9-10. sınıf konuları ağırlıklı, herkes için zorunludur (120 soru, 165 dk). AYT ise 11-12. sınıf konuları ağırlıklı, sadece 4 yıllık lisans isteyenler için zorunludur (160 soru, 180 dk). TYT bütün soruları hedefler, AYT’de aday seçici çözer (sadece hedef bloklar). Yerleştirmede TYT %40, AYT %60 ağırlığa sahiptir.
AYT’nin tüm 160 sorusu cevaplanmalı mı?
Hayır. AYT’de aday hedef puan türüne göre seçici cevap verir. SAY hedefli aday Mat + Fen (80 soru), EA hedefli Mat + TDE-Sos1 (80 soru), SÖZ hedefli TDE-Sos1 + Sos2 (80 soru) çözer. Diğer 80 soru boş bırakılır. Tüm bloklara yoğunlaşmak zaman kaybı, hedefte düşüş anlamına gelir.
AYT puanı kaç yıl geçerli?
AYT puanı yalnızca 1 yıl geçerlidir; bir sonraki YKS dönemi (2027) için yeniden girilmesi gerekir. Bu, TYT’nin 2 yıl geçerliliğinden farkıdır. Yani 2026’daki AYT’sini koruyup sadece TYT tekrar etmek mümkün değildir; tersi mümkündür.
2026 AYT ne zaman?
ÖSYM 2026 takvimine göre AYT
21 Haziran 2026 Pazar günü saat
10:15‘te başlar ve 13:15’te biter (180 dakika). Aynı gün 15:45’te YDT yapılır. TYT bir gün önce 20 Haziran Cumartesi günüdür. Anlık geri sayım için
AYT sayaç sayfamıza bakabilirsin.
AYT yerine YDT girilebilir mi?
Aday isterse hem AYT’ye hem YDT’ye girebilir; bu durumda iki ayrı yerleştirme puanı (örneğin EA + DİL) hesaplanır. Sadece YDT girip AYT’ye girmemek de seçenek; ancak DİL puan türüyle tercih yapılabilen bölüm sayısı sınırlıdır (mütercim-tercümanlık, dil edebiyatları, bazı uluslararası ilişkiler programları).
AYT’de hangi blokları cevaplamak en avantajlı?
Adayın hedef puan türüne göre belirlenir; ek blok cevaplama avantaj sağlamaz çünkü o bloklar yerleştirme puanına dahil edilmez. SAY hedefli aday TDE’yi cevaplasa bile o doğrular SAY puanına yansımaz. Hedef dışı blok cevaplamak sadece zaman kaybı ve dikkat dağılmasıdır.
AYT’de yanlış cevap puanı düşürür mü?
Evet, AYT’de de 4 yanlış 1 doğruyu siler (TYT ile aynı). Net = Doğru − (Yanlış ÷ 4). Boş cevaplar puana etki etmez. Bu yüzden 2 şıkkı eleyemediğin sorularda boş bırakmak istatistiksel olarak doğrudur.
AYT için kaç saat çalışılmalı?
Hedefe göre değişir: tıp/hukuk gibi rekabetçi bölümler için 12. sınıfta günde 5-7 saat AYT çalışması gerekir. Mühendislik, psikoloji, ilahiyat gibi orta-yüksek hedefler için 4-6 saat. Sıfırdan 1 yılda hazırlık zor ama mümkün; 2 yıllık plan idealidir (11. sınıfta temel + 12. sınıfta tekrar/deneme).
AYT konularını okul kaçırırsa ne yapmalı?
Okul müfredatı yetiştiremiyorsa kendi başına çalışılmalı; özellikle Fen lisesi, Anadolu lisesi öğrencileri 12. sınıfın başında AYT konularını bitirir, son 6 ay tekrar olur. Düz lise/açık lise öğrencileri kendi inisiyatifiyle 11. sınıfın yazından AYT’ye başlamalı. Online platformlar bu açığı kapatır.
AYT’de hesap makinesi kullanılır mı?
Hayır. AYT’de hesap makinesi, cetvel, gönye, çizim aleti yasaktır. Sınava sadece kurşun kalem, silgi, kalemtıraş ve T.C. kimlik kartı (veya pasaport) ile girilir. Su şişesi ve cep telefonu da yasak.
0 Yorum