Bir radyoaktif elementin "yarı ömrü (yarılanma süresi)" tanımı aşağıdakilerden hangisidir?

Mevcut radyoaktif çekirdek sayısının yarısının bozunması için geçen süre

Tüm çekirdeklerin tamamen bozunması için geçen süre

Bozunum sırasında yayılan parçacıkların ortalama hızı

Atomun çekirdek yarıçapının yarıya inme süresi

Çekirdekteki nötron/proton oranının yarıya inme süresi

Beta-eksi (β⁻) bozunumunda çekirdekte aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?

Bir nötron protona dönüşür; atom numarası 1 artar, kütle numarası değişmez.

Atom numarası değişmez; kütle numarası 1 azalır.

Atom numarası 2 azalır; kütle numarası 4 azalır.

Bir proton nötrona dönüşür; atom numarası 1 azalır.

Çekirdekten gama fotonu yayılır.

Gama (γ) ışını ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Yüksek enerjili foton (elektromanyetik dalga) olup yüksüz ve kütlesizdir.

Pozitif yüklüdür ve helyum çekirdeği olarak yayılır.

Negatif yüklü bir elektrondur.

Bir protonun nötrona dönüşmesinden oluşur.

Çok düşük frekanslı bir radyo dalgasıdır.

Bohr atom modeli ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Elektronlar çekirdek etrafında belirli, kuantize enerji düzeylerinde dolanır; foton emisyon/soğurma seviye atlamaları sırasında olur.

Elektronlar çekirdeğe rastgele dağılmış parçacıklardır.

Atom, Thomson'ın "üzümlü kek" modelindeki gibi pozitif kütle içinde dağılmıştır.

Elektronlar çekirdek üzerinde sabit dururlar.

Çekirdek nötr yüklüdür ve elektronları itki kuvveti ile çevreler.

Bir atomun çekirdeğinde bulunan ve toplamı KÜTLE NUMARASINI (A) veren parçacıklar hangileridir?

Protonlar ve nötronlar (nükleonlar)

Aşağıdakilerden hangisi radyoizotopların TIPTA kullanıldığı bir uygulama DEĞİLDİR?

Cep telefonu pillerini şarj etmek

Tiroid bezi tedavisinde I-131 (iyot-131) kullanımı

PET (pozitron emisyon tomografisi) ile tümör görüntüleme

Kanser tedavisinde radyoterapi (Co-60 kobalt kaynağı)

Tıbbi sterilizasyonda gama ışını kullanımı

12. Sınıf Atom Fiziği ve Radyoaktivite 2 Testi Çöz

📚 Konu Anlatımı 👇 Teste Git✕+

⚛️ Atom Fiziği ve Radyoaktivite — Bozunum ve Yarı Ömür

📌 Atomun Yapısı

Çekirdek (nükleus): Proton (p⁺, +) + Nötron (n⁰, yüksüz) → Nükleonlar
Atom numarası (Z): Proton sayısı (elementi belirler)
Kütle numarası (A): Nükleon sayısı = Z + N
İzotop: Aynı Z, farklı A (örn: H-1, H-2, H-3 / C-12, C-14)
Elektron (e⁻): Çekirdek dışında yörüngelerde; Bohr modeline göre kuantize

⚡ Radyoaktif Bozunum Türleri

Tür	Yapı	Z, A Değişimi
Alfa (α)	₂⁴He çekirdeği	Z → Z-2, A → A-4
Beta-eksi (β⁻)	Yüksek enerjili e⁻	Z → Z+1, A değişmez
Beta-artı (β⁺)	Pozitron (e⁺)	Z → Z-1, A değişmez
Gama (γ)	Yüksek enerjili foton	Z, A değişmez

🔧 Yarı Ömür ve Bozunum Sayıları

Formül: N = N₀ · (1/2)^n (n = t / T_1/2)

Geçen yarı ömür (n)	Kalan oran	Bozunmuş oran
1	%50	%50
2	%25	%75
3	%12,5	%87,5
4	%6,25	%93,75
5	%3,125	%96,875

⚙️ Nüfuz Etme & İyonlaştırma Güçleri

Nüfuz etme: α (zayıf) < β (orta) < γ (en güçlü)
İyonlaştırma: α (en güçlü) > β > γ (zayıf)
Durdurma: α → kağıt; β → birkaç mm alüminyum; γ → kalın kurşun/beton

🏥 Radyoizotop Kullanım Alanları

Tıp: I-131 (tiroid), Co-60 (radyoterapi), Tc-99m (görüntüleme), F-18 (PET)
Arkeoloji: C-14 (5.730 yıl yarı ömür) ile yaş tayini
Endüstri: Kalınlık ölçümü, kaynak kontrolü, gıda ışınlaması, sterilizasyon
Enerji: Nükleer santraller (U-235, Pu-239 fisyon)

⚠️ Dikkat: Yarı ömür sıcaklık, basınç veya kimyasal hâlden BAĞIMSIZDIR — sadece çekirdek özelliğine bağlıdır. Bu yüzden değiştirilemez.

12. Sınıf Atom Fiziği 2: Radyoaktivite, Yarı Ömür ve Bozunum Türleri Testi testini çözerek bilgilerinizi ölçün. Bu testte 10 soru bulunmaktadır.

10 soruluk test. Süreniz 15 dakikadır.

Soru Sayısı: 10 | Süre: 15 dakika

12. Sınıf Atom Fiziği 2: Radyoaktivite, Yarı Ömür ve Bozunum...

12. Sınıf Atom Fiziği 2: Radyoaktivite, Yarı Ömür ve Bozunum Türleri Testi

Atom yapısı, alfa-beta-gama bozunumu, yarı ömür ve radyoizotop kullanımı üzerine 10 soruluk 12. sınıf atom fiziği testi.