12. Sınıf İnkılap Tarihi İki Savaş Arası 2: Türk Dış Politikası ve Uluslararası İlişkiler Testi

🏛️ İki Savaş Arası Dönemde Türkiye ve Dünya

📌 Türk Dış Politikasının Temel İlkeleri

• “Yurtta sulh, cihanda sulh” — barışçıl, eşit ve karşılıklı çıkara dayalı ilişkiler.
• Tam bağımsızlık ilkesinin sürdürülmesi.
• Bölgesel ittifaklar yoluyla kolektif güvenlik arayışı.
• Milletler Cemiyeti üyeliği (1932) — uluslararası iş birliğine bağlılık.

⚡ Önemli Dış Politika Olayları

• Musul Sorunu (1923-1926): Lozan’da çözülemedi; Milletler Cemiyeti’nin kararı ve Ankara Antlaşması (1926) ile Musul İngiliz mandası altındaki Irak’ta kaldı.
• Nüfus Mübadelesi (1923): Türk-Yunan, zorunlu mübadele. İstanbul Rumları ve Batı Trakya Müslümanları hariç.
• Montreux Boğazlar Sözleşmesi (1936): Lozan’daki silahsız Boğazlar Komisyonu kaldırıldı; Türkiye Boğazlar üzerinde tam egemenliği yeniden kazandı.
• Hatay’ın Anavatana Katılması (1939): Fransa’nın tavizi, referandum, Hatay Devleti, ardından TBMM kararıyla Türkiye’ye katılım.

🤝 Bölgesel İttifaklar

• Balkan Antantı (1934): Türkiye + Yunanistan + Romanya + Yugoslavya. Bulgar revizyonizmine karşı kolektif güvenlik. Bulgaristan dahil değildir.
• Sadabat Paktı (1937): Türkiye + İran + Irak + Afganistan. Sınırların dokunulmazlığı, içişlere karışmama, karşılıklı saldırmazlık.

📉 1929 Buhranı ve Türk Ekonomisi

1929 Buhranı tarım fiyatlarını düşürdü, dış ticaret dengesi bozuldu. Türkiye devletçilik politikasına yöneldi: I. Beş Yıllık Kalkınma Planı (1934) uygulandı; Sümerbank, Etibank vb. devlet işletmeleri kuruldu.

⚠️ Dikkat: Hatay Türkiye’ye 1939’da katıldı. Montreux 1936. Sadabat 1937. Balkan Antantı 1934.