9. Sınıf Fizik Elektrostatik Testi

Yüklenme çeşitleri, Coulomb yasası, indüksiyon, iletken-yalıtkan ve elektrik alan üzerine 10 soruluk 9. sınıf fizik elektrostatik testi.


📚 Konu Anlatımı 👇 Teste Git+

⚡ Elektrostatik

🔋 Elektrik Yükü ve Atom

  • Atom: Çekirdekte proton (+) ve nötron (yüksüz); çekirdek dışında yörüngelerde elektron (−).
  • Nötr atom: Proton sayısı = elektron sayısı.
  • (+) yük: Elektron sayısı < proton sayısı (cisim elektron vermiş).
  • (−) yük: Elektron sayısı > proton sayısı (cisim elektron almış).

🤝 Yüklenme Çeşitleri

Yöntem Açıklama
Sürtmeli İki nötr cismin sürtünmesiyle elektronlar bir cisimden diğerine geçer; biri (+), diğeri (−) yüklenir.
Dokunma Yüklü ve nötr (ya da iki yüklü) iletken cisim temas ederse yük eşit dağılır (özdeş ise).
Etki (indüksiyon) Yüklü cisim, nötr iletkene dokundurulmadan yaklaştırılır; yakın yüz zıt yükle, uzak yüz aynı yükle yüklenir. Net yük değişmez.

📐 Coulomb Yasası

İki noktasal yük arasındaki kuvvet: F = k · |q1·q2| / r²

  • F yük büyüklükleri ile doğru orantılı.
  • F mesafenin karesi ile ters orantılı (r → 2r olursa F → F/4).
  • Coulomb sabiti k, ortamın elektriksel geçirgenliğine bağlıdır (havada k ≈ 9×10⁹ N·m²/C²).
  • Yükler aynı cins ise itme, zıt cins ise çekme kuvveti vardır. Yön cinsten gelir; büyüklük cinsten bağımsızdır.

🌐 Elektrik Alan

Bir yükün etrafında diğer yüklere kuvvet uygulayan bölgeye elektrik alan denir. E = F / q. Birim: N/C veya V/m.

  • Alan vektörü, alan çizgisine her noktada teğettir (dik DEĞİL!).
  • Alan çizgileri (+) yükten çıkar, (−) yükte sona erer.
  • Alanın güçlü olduğu yerde çizgiler sık; zayıf yerde seyrek.
  • Yüklü iletken yüzeyinde alan çizgileri yüzeye dik.
  • İki farklı alan çizgisi birbirini kesmez.

🔌 İletken vs Yalıtkan

İletken: Serbest elektronları olan; yük yüzeye dağılır (metal, tuzlu su). Yalıtkan: Elektronları sıkıca bağlı; yük yerel kalır (cam, plastik, kauçuk).

Hatırla: Topraklamada elektronlar akar (proton değil!). İçi boş iletken içine yüklü cisim sokulursa yük tamamen dış yüzeye geçer (Faraday). Coulomb F ∝ 1/r²: r yarıya → F 4 katına.

⚠️ Test İpucu: “Elektrik alan vektörü çizgiye DİKTİR” tuzağına dikkat — TEĞETtir. Yükün cinsi büyüklüğü değil, sadece YÖNü değiştirir. Özdeş iletken iki kürede dokundurma sonrası yük eşit paylaşılır.

9. Sınıf Fizik Elektrostatik Testi‘ni çözerek bilgilerinizi ölçün. Bu testte 10 çizimli/kavramsal soru bulunmaktadır.


Beğendiniz mi? Arkadaşlarınızla Paylaşın!

0

0 Yorum

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir