8. Sınıf Fen Bilimleri Elektrik Yükleri ve Elektrik Devreleri (2)

⚡ Elektrik Yükleri ve Etkileşim

Temel kurallar:

• Aynı yükler birbirini iter (+ ile + veya – ile -)
• Zıt yükler birbirini çeker (+ ile -)
• Nötr cisimler: Pozitif ve negatif yük sayısı eşittir

Etkileşim tablosu:

🧪 Sürtünme ile Elektriklenme

❌ Dikkat: “Cam çubuk negatif yükle yüklenir” ifadesi yanlıştır. Cam çubuk pozitif yükle yüklenir.

🔌 Dokunma ile Yük Transferi

Kural: İki iletken cisim dokundurulduğunda yükler eşitlenir.

Nötrleşme:

• +4 yüklü cisim, -4 yüklü cisme dokundurulursa → Her ikisi de nötr olur
• Toplam yük = 0 ise nötrleşme gerçekleşir

Negatif yüklü cisim nötr cisme dokunursa:

• Elektronlar nötr cisme geçer
• Her iki cisim de negatif yüklü olur

🔬 Elektroskop

Etki ile yükleme:

• Negatif yüklü cisim yaklaştırılırsa → Yapraklar daha çok açılır (itme artar)
• Pozitif yüklü cisim yaklaştırılırsa → Yapraklar kapanır (çekme)

🧲 Mıknatıslanma

Mıknatıslanma yöntemleri:

• Manyetik alan içine koymak
• Üzerine iletken tel sarıp akım geçirmek (elektromıknatıs)

❌ Dikkat: Isıtmak mıknatıslık özelliği kazandırmaz, aksine mıknatıslığı bozar.

Manyetik maddeler:

• Demir, nikel, kobalt gibi maddeler
• Moleküllerin sıralanışı düzenli hale geçer
• Mıknatıslanması manyetik alan etkisi ile oluşur

🔄 Enerji Dönüşümleri

Dinamo: Hareket enerjisi → Elektrik enerjisi

Elektrik → Isı enerjisi:

• Ütü
• Elektrikli fırın
• Tost makinesi
• Saç kurutma makinesi

Elektrik → Hareket enerjisi:

• Elektrik motoru
• Vantilatör

Elektrik → Işık enerjisi:

• Ampul
• LED