8. Sınıf Türkçe Edebi Türler ve Söz Sanatları (4)

📖 Edebi Türler ve Söz Sanatları

LGS sınavında metin türleri ve söz sanatları birlikte sorulmaktadır. Makale, eleştiri, biyografi gibi türleri ve benzetme, kişileştirme gibi sanatları tanımak gerekir.

🎯 Bilgilendirici Metin Türleri

💡 Eleştiri Türü Özellikleri

• Bir eseri (kitap, film, tiyatro) değerlendirir
• Olumlu ve olumsuz yönleri ortaya koyar
• Eleştirmenin görüşü önemlidir (öznel)
• Eserin sanat değerini inceler
• Dikkat: Eleştiri yazarın kişisel hayatını değil, eserini değerlendirir

📚 Temel Söz Sanatları

Benzetme: İki şey arasında “gibi, sanki, kadar” ile karşılaştırma. “Saçları ipek gibi yumuşak.”

Kişileştirme: Cansız varlıklara insan özelliği verme. “Rüzgâr fısıldadı.”

Konuşturma: Cansız varlıkları konuşturma. “Tavşan dedi ki…”

Abartma: Olduğundan büyük gösterme. “Ağlamaktan gözlerim kurudu.”

⚠️ Benzetme ile Kişileştirme Farkı

• Benzetme: Karşılaştırma var, “gibi” kullanılır
• Kişileştirme: Cansız varlık insan gibi davranır
• “Bulutlar pamuk gibi” → Benzetme
• “Bulutlar ağladı” → Kişileştirme

🔑 LGS İpuçları

• Makale nesnel ve kanıtlanabilir; eleştiri öznel ve yoruma dayalı
• Biyografide üçüncü şahıs, otobiyografide birinci şahıs anlatım
• Fablda hayvanlar konuşur (konuşturma + kişileştirme)
• Abartmada gerçekdışı büyütme vardır