5. Sınıf Fen Bilimleri Kuvveti Tanıyalım

En fazla 50 N büyüklüğünde kuvvet ölçebilen bir dinamometrenin ölçüm çubuğu 10 eşit bölmeye ayrılmıştır. Bu dinamometreye asılan bir cisim yayı 4 bölme uzatmıştır.

Buna göre asılan cismin ağırlığı kaç N’dır?

Yayların esneklik özelliği ile ilgili olarak aşağıdaki ifadeler verilmiştir:

I. Her yayın belirli bir esneklik sınırı vardır.

II. Esneklik sınırı aşılan yay, üzerindeki kuvvet kaldırıldığında eski hâline geri döner.

III. Daha sert yaylar, aynı kuvvet uygulandığında daha az uzar.

Bu ifadelerden hangileri doğrudur?

Berk’in yaptığı bir dinamometreye 6 N ağırlığındaki cisim asıldığında yay 3 bölme uzamıştır. Dinamometrenin ölçüm çubuğu toplam 15 eşit bölmeden oluşmaktadır.

Bu dinamometre en fazla kaç N büyüklüğündeki kuvveti ölçebilir?

Elif, masanın üzerinde duran kitabı arkadaşına ulaştırmak için kitabı sağa doğru itmektedir. Kitap masa yüzeyi üzerinde sağa doğru hareket etmektedir.

Kitaba etki eden sürtünme kuvvetinin yönü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Arda, özdeş bir bilyeyi aynı eğimli rampadan halı, fayans ve kilim zeminlerinin üzerine bırakmış ve bilyenin aldığı yolları ölçmüştür. Ölçüm sonucunda en uzun yol fayansta, en kısa yol ise halıda kaydedilmiştir.

Bu deney sonucunda aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Aşağıdaki uygulamalardan hangisi sürtünmeyi artırmak amacıyla yapılmıştır?

Sürtünme kuvvetinin günlük yaşamda hem yararlı hem de zararlı etkileri bulunur.

Aşağıdakilerden hangisi sürtünme kuvvetinin zararlı bir etkisidir?

Nermin Hanım, köfte yoğurmadan önce soğanları daha kolay ezebilmek için soğanların üzerine iri taneli tuz serpmiştir.

Nermin Hanım’ın yaptığı bu işlemle aynı amaca yönelik örnek aşağıdakilerden hangisidir?

Kışın üşüyen ellerimizi birbirine hızlıca sürttüğümüzde avuç içlerimizin ısındığını fark ederiz.

Bu durumun bilimsel açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?

Uçaktan atlayan bir paraşütçü, havada bir süre düştükten sonra sırtındaki paraşütü açar.

Paraşüt açıldığı anda paraşütçünün hareketinde nasıl bir değişiklik gözlenir?

Ali, dinamometre modelinin çalışma prensibi hakkında şu bilgileri toplamıştır:

I. Dinamometrenin içinde bir yay bulunur.

II. Cisim asıldıkça yay kısalır.

III. Yayın uzama miktarı uygulanan kuvvetin büyüklüğüyle doğru orantılıdır.

Bu bilgilerden hangileri doğrudur?

Aynı boydaki üç farklı dinamometrenin özellikleri aşağıdaki gibidir:

• X dinamometresi: 20 bölme, en fazla 40 N ölçer.

• Y dinamometresi: 10 bölme, en fazla 40 N ölçer.

• Z dinamometresi: 10 bölme, en fazla 50 N ölçer.

Aynı ağırlıktaki bir cisim bu dinamometrelere asıldığında hangisinde en az sayıda bölme uzama olur?

Ahmet kışın dağda kayak yaparken karlı yüzeyde kayaklarıyla kolayca kayabilmektedir. Ancak kayakları çıkarıp çizmeleriyle yürümeye başlayınca kar üzerinde zorlanmakta, adımları yavaşlamaktadır.

Bu durumun bilimsel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Spor ayakkabılarının tabanları neden girintili çıkıntılı desenlerden oluşacak şekilde üretilir?

Aşağıda verilen uygulamalardan bazıları sürtünmeyi artırmak, bazıları azaltmak amacıyla yapılmıştır:

I. Buzlu yollarda araba tekerleklerine zincir takılması

II. Kapının gıcırtısını gidermek için menteşeye yağ sürülmesi

III. Paten pistinin mermerden yapılması

Bu uygulamaların hangilerinde amaç sürtünmeyi AZALTMAKtır?

Sürtünme kuvveti ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Havada düşen bir cismin, havayla temas eden yüzey alanı büyüdükçe cisme etki eden hava direnci nasıl değişir?

Bir öğrenci, aynı oyuncak arabayı önce pürüzlü bir halı üzerinde, sonra pürüzsüz bir mermer zeminde aynı hızla itmeye çalışıyor. Gözlemi şu şekildedir:

“Mermer zeminde daha az kuvvet uygulayarak arabayı hareket ettirdim. Halı üzerinde ise aynı hareketi sağlamak için çok daha fazla kuvvet uygulamam gerekti.”

Bu gözlemden aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılır?

Kuvvet ve kuvvetin birimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir manavdaki dinamometreli terazi ile tartılan üç farklı sebzenin yayda oluşturduğu uzamalar ölçülmüştür:

• Domates yayı 5 bölme uzatmıştır.

• Patlıcan yayı 3 bölme uzatmıştır.

• Salatalık yayı 7 bölme uzatmıştır.

Buna göre bu sebzelerin ağırlıkları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?