9. Sınıf Coğrafya Beşeri Sistemler Testi


9. Sınıf Coğrafya Beşeri Sistemler Testi ile yerleşme tipleri, kır-kent ayrımı, köy altı yerleşmeleri ve yerleşmeyi etkileyen faktörler konularındaki bilgilerinizi ölçün. Bu testte 10 soru bulunmaktadır.

Konu Anlatımı Teste Git+

Beşeri Sistemler: Yerleşme Tipleri ve Özellikleri

Beşeri Coğrafya ve Alt Dalları

Beşeri coğrafya, insanın doğayla etkileşimini inceler. Alt dalları:

  • Yerleşme Coğrafyası: Yerleşim yerleri ve özellikleri
  • Nüfus Coğrafyası: Nüfus dağılımı ve değişimi
  • Ulaşım Coğrafyası: Tüneller, viyadükler, köprüler, ulaşım ağları
  • Ekonomik Coğrafya: Tarım, sanayi, ticaret faaliyetleri

İlk Yerleşim Yerleri

İlk insanlar avcılık ve toplayıcılıkla geçiniyordu. Tarımla birlikte yerleşik hayata geçildi. İlk yerleşmeler:

  • İklimin uygun olduğu bölgeler
  • Akarsu boyları ve verimli ovalar (Nil, Fırat, Dicle)
  • Su kaynaklarına yakın alanlar

Dikkat: Kutup bölgeleri, çöller, yüksek dağlık alanlar ve bataklıklar ilk yerleşim yerleri arasında değildir.

Yerleşmeyi Etkileyen ve Sınırlandıran Faktörler

Etkileyen (Teşvik Eden) Sınırlandıran
Uygun iklim koşulları Aşırı soğuk/sıcak iklim
Verimli topraklar Engebeli arazi, yüksek dağlar
Su kaynakları Su kıtlığı, bataklıklar
Ulaşım kolaylığı Yoğun orman alanları

Kır ve Kent Yerleşmeleri

Bir yerleşim yerinin kır veya kent sayılmasında nüfus miktarı, ekonomik faaliyetler ve idari statü göz önüne alınır.

Özellik Kır Kent
Nüfus Az Fazla
Ekonomi Tarım, hayvancılık Sanayi, hizmet, ticaret
Yapı Alçak, doğal malzeme Yüksek, beton

Köy Altı Yerleşmeleri

Tip Özellik
Yayla Yüksek yerlerde, mevsimlik, gür otlaklar, hayvancılık (ilkbaharda çıkıp sonbaharda dönülür)
Mezra Köyden uzak tarım alanları, birkaç ev, sürekli yerleşim
Oba Göçebe veya yarı göçebe, çadır, hayvancılık
Kom Doğu Anadolu’da hayvancılık yapılan küçük yerleşim
Ağıl / Dam Hayvan barınağı etrafında oluşan geçici yerleşim

Kırsal Yerleşme Dokusu

  • Toplu (küme) doku: Evler birbirine yakın, su kaynağı etrafında
  • Dağınık doku: Evler birbirinden uzak, geniş tarım alanları
  • Çizgisel doku: Yol, akarsu veya kıyı boyunca sıralı

Not: Yerleşme dokusunu yer şekilleri, su kaynakları ve ekonomik faaliyetler belirler. Nüfus miktarı dokuyu doğrudan etkilemez.


Beğendiniz mi? Arkadaşlarınızla Paylaşın!

0

0 Yorum

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir