8. Sınıf İnkılap Tarihi Atatürk’ün Ölümü ve Sonrası (4)

⚔️ II. Dünya Savaşı’nın Başlaması

I. Dünya Savaşı’nı kaybeden Almanya, Versay Antlaşması ile ağır koşullara mahkum edilmişti:

• Toprak kayıpları yaşadı
• Ekonomik açıdan ağır yaptırımlarla karşılaştı
• Sanayi gücü kısıtlandı
• Ağır savaş tazminatları ödemek zorunda kaldı

Bu durumdan kurtulmak isteyen Almanya, Adolf Hitler liderliğinde ağır sanayisini güçlendirdi ve 1 Eylül 1939’da Polonya’ya saldırarak II. Dünya Savaşı’nı başlattı.

🇹🇷 Türkiye’nin II. Dünya Savaşı Politikası

Türkiye, II. Dünya Savaşı’nda tarafsız kalmayı başarmıştır. Ancak savaşın etkilerinden korunmak için çeşitli önlemler almıştır:

Ekonomik Önlemler:

• Vergilerde düzenleme yapılmıştır (Varlık Vergisi)
• Temel ihtiyaç stoklarına el konulmuştur
• Karne sistemi uygulanmıştır

Diğer Önlemler:

• Askeri harcamalara ağırlık verilmiştir
• Salgın hastalıklara karşı önlemler alınmıştır
• Haberleşmede bazı kesintiler yaşanmıştır

💡 Not: Türkiye’nin bu politikayı izlemesinin en önemli nedeni ekonomik kaygılardır. Ülke, I. Dünya Savaşı’ndan yeni çıkmış ve ekonomik toparlanma sürecindeydi.

🗳️ Çok Partili Hayata Geçiş

II. Dünya Savaşı’nı demokratik devletlerin kazanması, dünyada demokratik devlet düzeni fikrinin güçlenmesine neden olmuştur.

Türkiye de bu süreçten etkilenerek demokratikleşme çabasında bulunmuştur:

• 1945’te çok partili hayata geçiş dönemi başlamıştır
• İlk muhalefet partisi olan Demokrat Parti kurulmuştur (1946)
• 1950’de yapılan seçimlerle iktidar demokratik yollarla el değiştirmiştir

🌍 İnsan Hakları Alanındaki Gelişmeler

II. Dünya Savaşı’ndan sonra uluslararası düzeyde insan hakları korunmaya çalışılmıştır:

Türkiye’nin İmzaladığı Sözleşmeler:

• 1948: Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Bildirgesi
• 1954: Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
• 1990: Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi

Türkiye’nin bu sözleşmeleri imzalaması, insan haklarını büyük ölçüde desteklediğini göstermektedir.

Türkiye’de Kurulan İnsan Hakları Kurumları:

• TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu (1990)
• İnsan Hakları İl ve İlçe Kurulları (2000-2001)
• Başbakanlık İnsan Hakları Başkanlığı

❄️ Soğuk Savaş Dönemi (1945-1991)

II. Dünya Savaşı’ndan sonra dünya iki kutba ayrılmıştır:

Soğuk Savaş Özellikleri:

• Dünyayı ABD ve SSCB öncülüğünde iki tarafa ayırmıştır
• NATO’nun kurulmasından önce başlamıştır (1945)
• SSCB’nin dağılmasıyla sona ermiştir (1991)

❌ Dikkat: “ABD’nin dağılması ile bitmiştir” ifadesi yanlıştır. Soğuk Savaş, SSCB’nin dağılmasıyla sona ermiştir.

🇰🇷 Kore Savaşı ve Türkiye (1950-1953)

1950’de Kuzey Kore’nin Güney Kore’ye saldırmasıyla Kore Savaşı başlamıştır. Türkiye, BM kararıyla Kore’ye asker göndermiştir.

Türkiye’nin Kore’deki askeri başarıları:

• Mehmetçik, Kore’de büyük kahramanlıklar göstermiştir
• Bu başarılar, Türkiye’nin NATO’ya üyeliğini kolaylaştırmıştır
• Türkiye 1952’de NATO’ya üye olmuştur

📋 Kronolojik Sıralama:
1. NATO’nun kurulması (1949)
2. Varşova Paktı’nın kurulması (1955) – Hayır, sıralama farklı!

Doğru sıralama: NATO (1949) → Kore Savaşı başlangıcı (1950) → Türkiye’nin Kore’ye asker göndermesi → Varşova Paktı (1955)