12. Sınıf Kimya Enerji Kaynakları ve Bilimsel Gelişmeler Testi

🌱 Enerji Kaynakları ve Bilimsel Gelişmeler

🛢️ Fosil Yakıtlar

Milyonlarca yıl önce ölen canlıların sıcaklık ve basınç altında dönüşmesiyle oluşan yakıtlardır. Kömür, petrol ve doğal gaz başlıca türleridir. Yanmaları sonucu CO₂, SO₂, NOₓ ve partikül madde atmosfere salınır; küresel ısınma ve asit yağmurlarının başlıca sebebidir.

☀️ Alternatif (Yenilenebilir) Enerji

• Güneş, rüzgâr, jeotermal, hidroelektrik
• Biyokütle / biyogaz: Organik atıkların oksijensiz fermantasyonuyla elde edilen CH₄ bazlı yakıt.
• Nükleer enerji: Kontrollü fisyon tepkimeleriyle elde edilir; U-235 yakıt olarak kullanılır.

Avantaj/Dezavantaj: Nükleer → sera gazı üretmez fakat radyoaktif atık oluşturur. Güneş/rüzgâr → temiz fakat kesintili.

♻️ Sürdürülebilir Kalkınma ve Yeşil Kimya

• Sürdürülebilir kalkınma: Gelecek kuşakların ihtiyaçlarını koruyarak bugünü karşılama.
• Yeşil kimya 12 ilke: Atık önleme, güvenli çözücü, enerji verimliliği, yenilenebilir ham madde, biyolojik olarak bozunabilir ürün.

🔬 Nanoteknoloji

1–100 nanometre aralığında malzeme tasarımı. Karbon nanotüp, grafen, nanopartikül gibi yapılar; kanser tedavisinde hedefe yönelik ilaç taşıma, su arıtma, leke tutmayan kumaşlar, elektronik cihazlar, güneş panelleri gibi uygulamalarda kullanılır.

Hatırla: “Yenilenebilir” ile “temiz” aynı şey değildir; biyokütle yenilenebilirdir fakat yandığında CO₂ salar. “Az salar” demek iklim dengesi içinde tekrar tutulabilmesi demektir.