📚 Konu Anlatımı 👇 Teste Git✕+
✍️ Deneme: Yazarlar, Sohbet ve Günlük
📌 Deneme Türünün Özellikleri
- Yazar kendi kendisiyle konuşur gibi yazar — öznel ve samimi ton.
- Konu sınırlaması yoktur — bilim, sanat, gündelik hayat, felsefe…
- Kesin hükümlere ulaşma zorunluluğu yoktur. Yazar düşüncesini akıttığı gibi paylaşır.
- İddialarını kanıtlama zorunluluğu yoktur (makaleden temel farkı).
⚡ Deneme – Diğer Türler Karşılaştırması
- Deneme vs Sohbet (musahabe): Denemede yazar kendi kendisiyle konuşur; sohbette okuyucuyla diyalog kurar.
- Deneme vs Makale: Makalede iddia kanıtlanır, kesin hükümlere ulaşılır, nesnel bilimsel dil kullanılır. Deneme ise öznel ve serbesttir.
- Deneme vs Günlük (jurnal): Günlük tarih sıralı kişisel kayıt; deneme ise düşünsel-felsefi açılım.
- Deneme vs Fıkra: Fıkra kısa, güncel olaya bağlı yorum; deneme daha uzun, kalıcı düşüncelere yöneliktir.
✍️ Önemli Türk Deneme Yazarları
- Ahmet Rasim: İstanbul sokak hayatı, sade Türkçe. Falaka, Şehir Mektupları, Muharrir Şair Edip.
- Nurullah Ataç: Öz Türkçe savunusu, devrik cümle, eleştiriden kaçınmayan üslup. Karalama Defteri, Günce, Söyleşiler.
- Cemil Meriç: Doğu-Batı sentezi, ansiklopedik bilgi. Bu Ülke, Mağaradakiler, Umrandan Uygarlığa.
- Sabahattin Eyüboğlu: Hümanizm, Anadolu kültürü, sanat. Mavi ve Kara, Sanat Üzerine Denemeler.
- Falih Rıfkı Atay: Atatürk dönemi anıları, gezi-deneme. Çankaya, Zeytindağı, Tuna Kıyıları.
🌍 Dünya Edebiyatında Deneme
- Michel de Montaigne (1533-1592): Türün kurucusu. Essais (1580) adlı eseri “deneme” kelimesini edebiyata kazandırdı.
- Francis Bacon: İngiliz deneme geleneğinin kurucusu.
⚠️ Dikkat: Beş Şehir → Ahmet Hamdi Tanpınar (Falih Rıfkı Atay değil!). Bu Ülke → Cemil Meriç.
12. Sınıf Edebiyat Deneme 2 testini çözerek bilgilerinizi ölçün. Bu testte 10 soru bulunmaktadır.
Sınav özeti
0 - 10 soru tamamlandı
Sorular:
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
Bilgi
10 soruluk test. Süreniz 15 dakikadır.
Daha önce bu sınavı bitidiniz ve tekrar alamazsınız.
Sınav yükleniyor...
Sınava başlamak için önce kayıt olmalısınız.
Bu sınavı başlatmak için, aşağıdaki sınav bitirmek zorundasınız:
Sonuçlar
0 - 10 soru doğru olarak cevaplandı
Zamanınız:
Zaman doldu
0 - 0 Puan aldınız, (0)
Kategoriler
- Kategorize edilmedi 0%
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- Cevaplanan
- Gözden geçirme
-
Soru 1 - 10
1. Soru
1 Puan“Osmanlı İstanbul’unun sokak hayatını, halk tabakalarını ve çarşı-pazar kültürünü çok renkli bir dille kaleme almıştır. ‘Falaka’, ‘Şehir Mektupları’ ve ‘Muharrir, Şair, Edip’ gibi eserlerinde Türkçenin sadeliğini savunmuştur.”
Bu parçada tanıtılan yazar kimdir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 2 - 10
2. Soru
1 PuanAşağıdaki tanımlardan hangisi “sohbet” (musahabe) türünü doğru biçimde açıklamaktadır?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 3 - 10
3. Soru
1 Puan“‘Mavi ve Kara’, ‘Sanat Üzerine Denemeler’ ve ‘Hümanizm Üzerine’ gibi eserleriyle tanınan bu yazar; Anadolu medeniyetini, hümanizmi ve Batı kültürüyle Türk kültürünün sentezini denemelerinin merkezine almıştır.”
Bu parçada tanıtılan yazar kimdir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 4 - 10
4. Soru
1 PuanDeneme ile makale karşılaştırmasında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 5 - 10
5. Soru
1 Puan“Yazmak; bir anlamda kendinizi keşfetmektir. Bir düşünce ya da duyguyu sayfaya döktüğünüzde onu yeniden tanırsınız. Herkes yazmayı deneseydi, belki de birbirini çok daha iyi anlardı.”
Bu pasajda yazarın benimsediği bakış açısı hangisidir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 6 - 10
6. Soru
1 PuanBir deneme metninde görsel unsur (fotoğraf, grafik, tablo) kullanıldığında bu unsur ne işlev görür?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 7 - 10
7. Soru
1 PuanAşağıdakilerden hangisi bir deneme metninde “ana düşünce”nin özelliklerinden biri değildir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 8 - 10
8. Soru
1 PuanAşağıdaki eser–yazar eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 9 - 10
9. Soru
1 Puan“Bireysel özgürlüğü en yüce değer kabul eden, insanın sorumluluğunu ve seçim yapma zorunluluğunu ön plana çıkaran, 20. yüzyılda Jean-Paul Sartre ve Albert Camus gibi yazarların temsil ettiği fikri akım…”
Tanımlanan akım hangisidir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 10 - 10
10. Soru
1 PuanAşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?
Doğru
Doğru değil
Soru Sayısı: 10 | Süre: 15 dakika
12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Deneme Konu Anlatımı →
0 Yorum