📚 Konu Anlatımı 👇 Teste Git✕+
🏛️ Değişen Dünya Dengeleri Karşısında Osmanlı Siyaseti (1595-1774)
📌 Genel Dönem
16. yy sonundan 18. yy ikinci yarısına Osmanlı’nın Duraklama → Gerileme dönemi. Bu dönemde Avrupa’da yeni güç dengesi (Rusya, Avusturya, Lehistan, Venedik) Osmanlı aleyhine işlemiştir.
⚡ Önemli Olaylar (Kronolojik)
| Tarih | Olay |
|---|---|
| 1595-1606 | III. Mehmed dönemi; Eğri Seferi (1596 zaferi); Anadolu’da Celâli isyanları başladı |
| 1596 | Haçova Meydan Savaşı — Osmanlı zaferi |
| 1606 | Zitvatorok Antlaşması — Avusturya ile (Osmanlı’nın artık üstünlüğünü kaybettiği ilk antlaşma) |
| 1622 | II. Osman (Genç Osman) Yeniçeriler tarafından öldürüldü |
| 1623-1640 | IV. Murad dönemi: otoriter reform, Revan (1635) ve Bağdat (1639) fethi; Kasr-ı Şirin (1639) |
| 1640-1648 | I. İbrahim (Deli İbrahim) dönemi: zayıf yönetim |
| 1656-1697 | Köprülüler dönemi: Mehmet, Fazıl Ahmed, Fazıl Mustafa, Amcazade Hüseyin Paşalar |
| 1669 | Girit Fethi (Fazıl Ahmed) |
| 1683 | II. Viyana Kuşatması — Merzifonlu Kara Mustafa Paşa’nın yenilgisi → idamı |
| 1699 | KARLOFÇA ANTLAŞMASI — Macaristan, Mora, Podolya kayıpları → Gerileme Devri |
| 1700 | İstanbul Antlaşması — Rusya’ya Azak verildi |
| 1711 | Prut Savaşı (Baltacı Mehmet Paşa — Rusya yendi; Azak geri alındı) |
| 1718 | Pasarofça Antlaşması (Belgrad, Banat kaybı) |
| 1718-1730 | LALE DEVRİ — Damat İbrahim Paşa; matbaa, çini, mimari, edebiyat |
| 1730 | Patrona Halil İsyanı → Lale Devri sonu, III. Ahmed tahttan indirildi |
| 1739 | Belgrad Antlaşması — Belgrad geri alındı (son büyük başarı) |
| 1768-1774 | Osmanlı-Rus Savaşı (II. Katerina) |
| 1774 | KÜÇÜK KAYNARCA ANTLAŞMASI — Kırım bağımsız, Karadeniz Ruslara açıldı, Ortodoks koruyuculuk |
⚙️ Anahtar Kavramlar
- Celâli İsyanları: 16-17. yy Anadolu isyanları — Karayazıcı, Deli Hasan, Kalenderoğlu (devlet otoritesinin sarsılması)
- Köprülüler: Albani asıllı vezir ailesi (1656-1697) — geçici toparlanma
- Yeniçeri Ocağı bozulması: Devşirme terki, esnaflık, askeri disiplinin kaybı
- Lale Devri: İlk modernleşme; Avrupa’ya yönelim; matbaa (1727)
- Patrona Halil İsyanı: Lale Devri’nin sonu
- Şark Meselesi başlangıcı: Küçük Kaynarca sonrası dış müdahale
⚠️ Dikkat: “Karlofça” → 1699 → Avrupa’da ilk büyük toprak kaybı. “Pasarofça” → 1718 → Belgrad-Banat kaybı. “Küçük Kaynarca” → 1774 → Kırım bağımsızlığı + Rusya ortodoks koruyuculuk. Bu üç antlaşma sıklıkla karıştırılır!
11. Sınıf Tarih Değişen Dünya Dengeleri Karşısında Osmanlı Siyaseti 2: Karlofça, Lale Devri ve Köprülüler Testi testini çözerek bilgilerinizi ölçün. Bu testte 10 soru bulunmaktadır.
Sınav özeti
0 - 10 soru tamamlandı
Sorular:
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
Bilgi
10 soruluk test. Süreniz 15 dakikadır.
Daha önce bu sınavı bitidiniz ve tekrar alamazsınız.
Sınav yükleniyor...
Sınava başlamak için önce kayıt olmalısınız.
Bu sınavı başlatmak için, aşağıdaki sınav bitirmek zorundasınız:
Sonuçlar
0 - 10 soru doğru olarak cevaplandı
Zamanınız:
Zaman doldu
0 - 0 Puan aldınız, (0)
Kategoriler
- Kategorize edilmedi 0%
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- 10
- Cevaplanan
- Gözden geçirme
-
Soru 1 - 10
1. Soru
1 Puan1683 II. Viyana Kuşatması sırasında Osmanlı ordusunun başında bulunan ve kuşatmanın başarısızlığından sorumlu tutularak idam edilen sadrazam kimdir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 2 - 10
2. Soru
1 Puan1699 yılında imzalanan ve Osmanlı Devleti’nin Avrupa’da ilk büyük toprak kaybettiği antlaşma hangisidir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 3 - 10
3. Soru
1 Puan1718 yılında Osmanlı ile Avusturya arasında imzalanan ve “Lale Devri”nin başlamasına vesile olan barış antlaşması hangisidir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 4 - 10
4. Soru
1 Puan“Lale Devri” (1718-1730) dönemini başlatan ve dönemin önde gelen şahsiyeti olan sadrazam kimdir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 5 - 10
5. Soru
1 Puan1730 yılında çıkan ve Lale Devri’nin sonunu getiren halk ayaklanmasının adı nedir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 6 - 10
6. Soru
1 Puan17. yüzyılda Osmanlı Devleti’nin duraklama döneminde devlet otoritesini güçlendirmek için sert tedbirler alan, ekonomik ve askeri reformlar yapan, Avusturya-Venedik savaşlarında başarılar kazanan Arnavut asıllı vezir ailesinin adı nedir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 7 - 10
7. Soru
1 Puan16. yüzyıl sonu ve 17. yüzyıl başlarında Anadolu’da çıkan, devlet otoritesinin zayıflığını gösteren ve genellikle eski askerler, vergiden kaçanlar, işsizler tarafından yapılan büyük çaplı isyanlar hangileridir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 8 - 10
8. Soru
1 Puan17. yüzyılda devlet otoritesini güçlendirmek, içki ve tütün yasakları getirmek, mali reformlar yapmak için sert tedbirler alan; 1635’te Revan’ı, 1639’da Bağdat’ı fetheden Osmanlı padişahı kimdir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 9 - 10
9. Soru
1 PuanOsmanlı Devleti’nin temel askeri gücü olan Yeniçeri Ocağı’nın 17.-18. yüzyıllarda bozulmasının başlıca nedenleri arasında YER ALMAYAN aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru
Doğru değil
-
Soru 10 - 10
10. Soru
1 Puan1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı sonunda imzalanan ve Osmanlı’nın Kırım’ın bağımsızlığını kabul ettiği, Rusya’nın Ortodoks tebaası üzerinde “koruyucu” hak iddia ettiği antlaşma hangisidir?
Doğru
Doğru değil
Soru Sayısı: 10 | Süre: 15 dakika
11. Sınıf Tarih Değişen Dünya Dengeleri Konu Anlatımı →
0 Yorum