8. Sınıf İnkılap Tarihi Kurtuluş Savaşı Cepheleri Konu Anlatımı

⚔️ 8. Sınıf İnkılap Tarihi – Kurtuluş Savaşı Cepheleri Konu Anlatımı

Doğu, Güney ve Batı Cepheleri, önemli savaşlar, komutanlar ve sonuçları. LGS'ye yönelik kronolojik anlatım!

🗺️ Doğu Cephesi

Düşman: Ermenistan
Komutan: Kâzım Karabekir
Ermeniler Doğu Anadolu'yu işgale başladı
TBMM'nin açtığı ilk cephedir
Sonuç: Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920)

Gümrü Antlaşması'nın önemi: TBMM'nin uluslararası alanda imzaladığı ilk antlaşmadır. Yeni Türk Devleti'ni tanıyan ilk antlaşmadır.

🗺️ Güney Cephesi

Düşman: Fransa (ve Ermeni lejyonerleri)
Maraş, Antep, Urfa halkı Kuvâ-yı Milliye ile direniş gösterdi
Düzenli ordu değil, halk direnişi (milis kuvvetleri)
Sonuç: Ankara Antlaşması (20 Ekim 1921) ile Fransa çekildi

Unvanlar: Maraş → Kahraman, Antep → Gazi, Urfa → Şanlı

🗺️ Batı Cephesi (Ana Cephe)

Düşman: Yunanistan (İngiltere destekli)

Savaş	Tarih	Sonuç/Önemi
I. İnönü	6-10 Ocak 1921	Düzenli ordunun ilk zaferi, TBMM'ye güven arttı, Londra Konferansı'na davet
II. İnönü	23 Mart – 1 Nisan 1921	Yunan ilerleyişi durduruldu
Kütahya-Eskişehir	Temmuz 1921	Türk ordusu yenildi, Sakarya'nın doğusuna çekildi. Atatürk başkomutan oldu
Sakarya Meydan Muharebesi	23 Ağustos – 13 Eylül 1921	Savunma savaşının son halkası. Yunanlar geri çekildi. Atatürk'e Gazi ve Mareşal unvanı
Büyük Taarruz	26 Ağustos 1922	Kesin zafer! Başkomutanlık Meydan Muharebesi (30 Ağustos)

Sakarya Savaşı Sırasında:

Atatürk: “Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır.” (Savunma hattı değil, savunma alanı var; o alan bütün vatandır.)

9 Eylül 1922: İzmir kurtarıldı.
11 Ekim 1922: Mudanya Ateşkes Antlaşması → Savaş diplomatik yolla sona erdi.

✍️ Pratik Sorular

Soru 1: Gümrü Antlaşması neden önemlidir?

TBMM'nin imzaladığı ilk uluslararası antlaşmadır. Yeni Türk Devleti'nin uluslararası alanda tanınmasının ilk adımıdır. Doğu sınırı güvence altına alınmıştır.

Soru 2: Kütahya-Eskişehir yenilgisinin en önemli sonucu nedir?

TBMM, Mustafa Kemal'e Başkomutanlık yetkisi verdi. Ayrıca Tekalif-i Milliye emirleri (ulusal vergi) çıkarıldı ve ordunun ihtiyaçları halktan karşılandı.

Soru 3: Büyük Taarruz'un sonuçları nelerdir?

Yunan ordusu kesin olarak yenildi, İzmir kurtarıldı (9 Eylül), Mudanya Ateşkesi imzalandı (11 Ekim), Kurtuluş Savaşı askeri zaferle sonuçlandı ve Lozan görüşmelerinin yolu açıldı.