.yazim6-container { max-width: 900px; margin: 0 auto; font-family: -apple-system, BlinkMacSystemFont, “Segoe UI”, Roboto, Arial, sans-serif; }
.yazim6-baslik { background: linear-gradient(135deg, #E65100, #FF8A65); padding: 30px; border-radius: 15px; margin-bottom: 25px; color: white; box-shadow: 0 4px 15px rgba(230, 81, 0, 0.3); }
.yazim6-konu { background: #FFF3E0; padding: 25px; border-radius: 10px; margin-bottom: 20px; border-left: 5px solid #E65100; }
.yazim6-konu h3 { color: #E65100; margin-top: 0; }
.yazim6-ornek { background: white; padding: 20px; border-radius: 10px; margin: 15px 0; border: 2px solid #FFE0B2; }
.kural-kutu { background: white; padding: 20px; border-radius: 10px; margin: 15px 0; border: 2px solid #E65100; }
.dogru-ornek { background: #E8F5E9; padding: 12px; margin: 8px 0; border-radius: 5px; border-left: 4px solid #4CAF50; }
.yanlis-ornek { background: #FFEBEE; padding: 12px; margin: 8px 0; border-radius: 5px; border-left: 4px solid #F44336; }
.yazim6-tablo { width: 100%; border-collapse: collapse; background: white; border-radius: 8px; overflow: hidden; margin: 15px 0; }
.yazim6-tablo thead tr { background: linear-gradient(135deg, #E65100, #F57C00); }
.yazim6-tablo th { padding: 12px; color: white; text-align: center; font-weight: bold; }
.yazim6-tablo td { padding: 10px; border-bottom: 1px solid #eee; }
.yazim6-tablo tr:nth-child(even) { background: #f9f9f9; }
.dikkat-kutu { background: #FFEBEE; padding: 15px; border-left: 4px solid #F44336; margin: 15px 0; border-radius: 5px; }
.ipucu-kutu { background: #E8F5E9; padding: 15px; border-left: 4px solid #4CAF50; margin: 15px 0; border-radius: 5px; }
.soru-kutu { background: #E3F2FD; padding: 20px; border-radius: 10px; margin: 20px 0; border: 2px solid #2196F3; }
.ozet-kutu { background: linear-gradient(135deg, #BF360C, #E65100); padding: 25px; border-radius: 10px; color: white; margin: 25px 0; }
.test-kutu { background: #f0f0f0; padding: 20px; border-radius: 10px; text-align: center; margin: 25px 0; }
.karsilastirma { display: grid; grid-template-columns: 1fr 1fr; gap: 15px; margin: 15px 0; }
✍️ Yazım Kuralları
Bu dersimizde Türkçe’nin doğru yazım kurallarını detaylı olarak öğreneceğiz!
📖 Yazım Kuralları Nedir?
Doğru yazım iletişimi kolaylaştırır ve anlam karışıklığını önler.
Yanlış yazım anlam değiştirebilir veya metni anlaşılmaz hale getirebilir.
Örnek: “Evde kaldım” ≠ “Ev de kaldım” (farklı anlamlar)
🔤 Büyük Harfin Kullanımı
Tanım: Türkçe’de belirli durumlarda büyük harf kullanılır.
📝 Büyük Harf Kullanım Yerleri:
• Ay ve gün adları küçük harfle yazılır: ocak, şubat, pazartesi, salı
• Yön adları küçük harfle yazılır: doğu, batı, güney, kuzey
• Ancak bunlar özel isim olarak kullanılırsa büyük yazılır: Doğu Anadolu, Batı Karadeniz
📍 “de, da” Bağlacı ve “-de, -da” Eki
Bu konu Türkçe’nin en çok karıştırılan yazım kurallarından biridir!
✅ “de, da” Bağlacı (AYRI)
Özelliği: Cümleden çıkarılabilir, “dahi, de” anlamına gelir.
• Ben de geldim. → Ben geldim. (çıkarılabilir) ✅
• Sen de gel! → Sen gel! (çıkarılabilir) ✅
• Ali de okudu. → Ali okudu. (çıkarılabilir) ✅
• Biz de gideceğiz. → Biz gideceğiz. (çıkarılabilir) ✅
🔗 “-de, -da” Eki (BİTİŞİK)
Özelliği: Bulunma (lokatif) hali eki, çıkarılamaz.
• Evde kaldım. → Ev kaldım. (anlamsız) ✅
• Okulda okuyorum. → Okul okuyorum. (anlamsız) ✅
• Bahçede oynadık. → Bahçe oynadık. (anlamsız) ✅
• Ankara‘da yaşıyorum. → Ankara yaşıyorum. (anlamsız) ✅
🔍 Karşılaştırma Örnekleri:
| Ayrı (Bağlaç) | Bitişik (Ek) |
|---|---|
| Ben de geldim. (Ben dahi geldim) | Evde kaldım. (Nerede? Evde) |
| Ali de gelsin. (Ali dahi gelsin) | Okulda ders var. (Nerede? Okulda) |
| Biz de gideceğiz. (Biz dahi) | Ankara‘da yaşıyorum. (Nerede? Ankara’da) |
| Sen de yap! (Sen dahi yap) | Bahçede çiçek var. (Nerede? Bahçede) |
❓ “mi, mı, mu, mü” Soru Eki
Kural: Soru eki HER ZAMAN AYRI yazılır!
📝 Soru Eki Kullanımı:
Soru eki büyük ünlü uyumuna uyar: mi, mı, mu, mü
• Geldin mi? (i-i uyumu)
• Yaptın mı? (ı-ı uyumu)
• Okudun mu? (u-u uyumu)
• Gördün mü? (ü-ü uyumu)
🔗 “ki” Bağlacı ve “-ki” Eki
Bu konu da sıkça karıştırılır!
✅ “ki” Bağlacı (AYRI)
Özelliği: Açıklama yapar, cümleyi bağlar.
• Biliyorum ki haklısın.
• İnanıyorum ki başaracağım.
• Öyle bir şey oldu ki şaşırdım.
• Çalış ki başarılı olasın.
🔗 “-ki” Eki (BİTİŞİK)
Özelliği: Sıfat yapar, zamirleştirir.
• Evdeki kitap (evde olan kitap – sıfat)
• Dünkü ders (dünün dersi – sıfat)
• Bugünkü gazete (bugünün gazetesi – sıfat)
• Bendeki para (bendeki para – sıfat)
🔍 Karşılaştırma Örnekleri:
| Ayrı (Bağlaç) | Bitişik (Ek/Sıfat) |
|---|---|
| Biliyorum ki haklısın. | Evdeki çocuk |
| Öyle oldu ki şaşırdım. | Dünkü konuşma |
| Çalış ki başarılı olasın. | Bugünkü hava |
| İnanıyorum ki gelecek. | Bendeki kalem |
🔢 Sayıların Yazımı
Sayılar yazıyla veya rakamla yazılabilir.
📝 Sayı Yazım Kuralları:
• Yüzde yazımı: %50 veya yüzde elli
• Para: 100 TL veya yüz Türk Lirası
• Ölçü birimleri: 5 kg, 10 cm, 20 km
🔤 Birleşik Sözcükler
İki veya daha fazla sözcüğün birleşmesiyle oluşan kelimelerdir.
📝 Birleşik Sözcük Yazım Şekilleri:
📌 Kesme İşareti Kullanımı
Özel isimlere gelen ekleri ayırmak için kullanılır.
📝 Kesme İşareti Kuralları:
Özel ismin tamamına ek gelirse kesme kullanılır, sadece bir kelimesine gelirse kullanılmaz.
• Van Gölü‘nde ✅ (tüm özel isme ek)
• Van Gölünde ❌ (sadece “göl” kelimesine ek gibi görünüyor)
🎓 Pratik Alıştırmalar
📝 Alıştırma 1: Ayrı mı Bitişik mi?
Soru: Aşağıdaki kelimeleri doğru şekilde yazınız:
- Evde / Ev de
- Okula gidiyor mu / Okula gidiyormu
- Biliyorum ki / Biliyorumki
- Evdeki / Ev deki
- Ali de geldi / Alide geldi
📖 Cevapları Göster
- Evde (bulunma eki, bitişik)
- Okula gidiyor mu (soru eki, ayrı)
- Biliyorum ki (bağlaç, ayrı)
- Evdeki (sıfat yapan ek, bitişik)
- Ali de geldi (bağlaç – Ali dahi geldi, ayrı)
📝 Alıştırma 2: Büyük mü Küçük mü?
Soru: Aşağıdaki kelimeleri doğru şekilde yazınız:
- türkiye, ankara, istanbul
- ali, ayşe, mehmet
- türkçe, ingilizce, almanca
- pazartesi, salı, çarşamba
- ocak, şubat, mart
📖 Cevapları Göster
- Türkiye, Ankara, İstanbul (yer adları, büyük harf)
- Ali, Ayşe, Mehmet (kişi adları, büyük harf)
- Türkçe, İngilizce, Almanca (dil adları, büyük harf)
- pazartesi, salı, çarşamba (gün adları, küçük harf)
- ocak, şubat, mart (ay adları, küçük harf)
📝 Alıştırma 3: Kesme İşareti
Soru: Gerekli yerlere kesme işareti koyunuz:
- Turkiyede yaşıyorum.
- Alinin kitabı
- Evde kaldım.
- Ankarada doğdum.
- TRTnin programı
📖 Cevapları Göster
- Türkiye‘de yaşıyorum. (özel isim + ek)
- Ali‘nin kitabı (özel isim + ek)
- Evde kaldım. (cins isim, kesme yok)
- Ankara‘da doğdum. (özel isim + ek)
- TRT‘nin programı (kısaltma + ek)
📝 Alıştırma 4: Doğru mu Yanlış mı?
Soru: Aşağıdaki yazımlar doğru mu yanlış mı?
- Geldinmi?
- Biliyorum ki haklısın.
- kitap’ı okudum.
- Ben de geldim.
- Evdeki çocuk
📖 Cevapları Göster
- YANLIŞ → Geldin mi? (soru eki ayrı yazılır)
- DOĞRU ✅ (ki bağlacı ayrı)
- YANLIŞ → kitabı okudum. (cins isimde kesme kullanılmaz)
- DOĞRU ✅ (de bağlacı ayrı)
- DOĞRU ✅ (-ki sıfat yapan ek, bitişik)
⚠️ Sık Yapılan Hatalar
❌ Hata 1: Soru Ekinin Bitişik Yazılması
Geldinmi? Gidiyormusun?
Geldin mi? Gidiyor musun?
❌ Hata 2: Cins İsimde Kesme Kullanımı
kitap’ı, kalem’in, ev’de
kitabı, kalemin, evde
❌ Hata 3: “de, da” Bağlacının Bitişik Yazılması
Bende geldim. (ben dahi)
Ben de geldim.
❌ Hata 4: Ay ve Gün Adlarında Büyük Harf
Pazartesi, Salı, Ocak, Şubat
pazartesi, salı, ocak, şubat
📊 Özet Tablo
| Kural | Yazım Şekli | Örnek |
|---|---|---|
| Büyük Harf | Cümle başı, özel isim | Ali, Türkiye, Ankara |
| “de, da” Bağlacı | Ayrı (çıkarılabilir) | Ben de geldim. |
| “-de, -da” Eki | Bitişik (bulunma) | Evde kaldım. |
| Soru Eki (mi) | Her zaman ayrı | Geldin mi? |
| “ki” Bağlacı | Ayrı (açıklama) | Biliyorum ki gelecek. |
| “-ki” Eki | Bitişik (sıfat yapar) | Evdeki çocuk |
| Kesme İşareti | Özel isim + ek | Türkiye‘de |
| Cins İsim | Kesme yok | kitabı, kalem in |
| Sayılar | Ayrı veya bitişik | on beş, yirmi, 15 |
| Birleşik Kelimeler | Bitişik veya ayrı | hanımeli, anne baba |
🎯 Önemli Noktalar
- 📌 Cümle başları ve özel isimler büyük harfle başlar
- 📌 “de, da” bağlacı ayrı, “-de, -da” eki bitişik yazılır
- 📌 Soru eki “mi” her zaman ayrı yazılır
- 📌 “ki” bağlacı ayrı, “-ki” eki bitişik yazılır
- 📌 Özel isim + ek → kesme kullan, cins isim + ek → kesme kullanma
- 📌 Ay ve gün adları küçük harfle yazılır
- 📌 Dil ve millet adları büyük harfle yazılır
- 📌 Test yöntemi: Çıkarınca anlam bozuluyorsa bitişik, bozulmuyorsa ayrı!
📝 Öğrendiklerini test etmeye hazır mısın?
0 Yorum