4. Sınıf Matematik Kesirler Konu Anlatımı

MEB müfredatına uygun 4. sınıf matematik kesirler konu anlatımı. Pay, payda, birim kesir, basit kesir, bileşik kesir, tam sayılı kesir.


📚 Konu Anlatımı: Kesirler 👇 Teste Git+

📖 Kesirler

Kesir, bir bütünün eşit parçalarından birini veya birkaçını gösteren sayıdır.

🔹 Kesirin Parçaları

Pay: Üstteki sayı (alınan parça sayısı)
Payda: Alttaki sayı (toplam parça sayısı)

Örnek: 3/4 → 3 pay, 4 payda (4 parçadan 3’ünü aldık)

🔹 Kesir Türleri

Birim kesir: Payı 1 olan kesirler → 1/2, 1/3, 1/4, 1/5
Basit kesir: Pay < Payda → 2/5, 3/4, 5/8
Bileşik kesir: Pay ≥ Payda → 5/3, 7/4, 9/9
Tam sayılı kesir: Tam kısım + kesir → 1 2/3, 2 1/4

🔹 Bileşik Kesri Tam Sayılı Kesre Çevirme

Payı paydaya böl. Bölüm tam kısım, kalan pay olur.

Örnek: 7/3 = ?
• 7 ÷ 3 = 2 kalan 1
• Sonuç: 2 1/3

🔹 Denk Kesirler

Aynı değeri gösteren kesirlerdir.

• 1/2 = 2/4 = 3/6 = 4/8 (hepsi yarım!)

Nasıl bulunur? Pay ve paydayı aynı sayıyla çarp veya böl.

🔹 Kesirleri Karşılaştırma

Paydalar aynıysa: Payı büyük olan büyüktür. 3/5 > 2/5
Paylar aynıysa: Paydası küçük olan büyüktür. 1/3 > 1/5

💡 Kesirlerle Toplama ve Çıkarma

Paydalar eşitse: Payları topla/çıkar, payda aynı kalır.
2/7 + 3/7 = 5/7

Paydalar farklıysa: Önce paydaları eşitle!
1/2 + 1/4 = 2/4 + 1/4 = 3/4

Kesir Nedir?

Kesir, bir bütünün eşit parçalarından birini veya birkaçını gösterir. Günlük hayatta pizza dilimi, pasta payı, saat gibi birçok yerde kesirlerle karşılaşırız. Kesirler “bölü” şeklinde yazılır: ½, ¼, ¾ gibi.

📊 Kesrin Bölümleri: Pay ve Payda

3
4

← PAY (üstteki sayı)

Alınan parça sayısı

← PAYDA (alttaki sayı)

Bütünün kaç eşit parçaya bölündüğü

¾ → “Bir bütün 4 eşit parçaya bölünmüş, 3 parça alınmış”

Okunuşu: “Dörtte üç” veya “3 bölü 4”

🎨 Şekil Üzerinde Kesir Gösterimi

½

Yarım (2’de 1)

¼

Çeyrek (4’te 1)

¾

4’te 3

1️⃣ Birim Kesirler

Birim kesir: Payı 1 olan kesirlerdir.

½
¼
💡 Hatırla: Paydası büyüdükçe birim kesir küçülür!

½ > ⅓ > ¼ > ⅕ (Pasta ne kadar çok parçaya bölünürse, dilimler o kadar küçük olur)

📚 Kesir Türleri

Basit (Gerçek) Kesir

Pay < Payda

²⁄₅, ³⁄₄, ⁷⁄₁₀

Değeri 1’den küçük

Bileşik Kesir

Pay ≥ Payda

⁵⁄₄, ⁷⁄₃, ⁹⁄₅

Değeri 1’e eşit veya büyük

Tam Sayılı Kesir

Tam kısım + Kesir kısmı

, , 3⅔

Bileşik kesrin farklı yazılışı

🔄 Kesir Dönüşümleri

Tam Sayılı → Bileşik

2¾ = ?

1) Tam × Payda = 2 × 4 = 8

2) Sonuç + Pay = 8 + 3 = 11

2¾ = ¹¹⁄₄

Bileşik → Tam Sayılı

¹¹⁄₄ = ?

1) Pay ÷ Payda = 11 ÷ 4 = 2 kalan 3

2) Bölüm = Tam, Kalan = Pay

¹¹⁄₄ = 2¾

⚖️ Kesirleri Karşılaştırma

Paydaları Eşit Olan Kesirler

Payı büyük olan kesir büyüktür.

³⁄₅ < ⁴⁄₅ (Çünkü 3 < 4)

Payları Eşit Olan Kesirler

Paydası küçük olan kesir büyüktür.

²⁄₃ > ²⁄₅ (Çünkü 3 < 5, daha az parçaya bölünmüş)

🌍 Günlük Hayatta Kesirler

🍕

Pizza
8 dilimin 3’ü = ³⁄₈

Saat
Yarım saat = ½

🥛

Süt
Çeyrek litre = ¼ L

📝 Konu Özeti

  • Kesir: Bütünün eşit parçalarından biri veya birkaçı
  • Pay: Alınan parça sayısı (üst)
  • Payda: Toplam eşit parça sayısı (alt)
  • Basit kesir: Pay < Payda
  • Bileşik kesir: Pay ≥ Payda

🎯 Kendini Test Et!

Kesirleri öğrendin mi? Şimdi bilgilerini test et!

📝 4. Sınıf Kesirler Testi


Beğendiniz mi? Arkadaşlarınızla Paylaşın!

0

0 Yorum

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir